Ως ένα και αδιαίρετο αντιλαμβάνεται το έργο για την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ισραήλ – Κύπρου – Έλλάδας η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σύμφωνα με πηγές της Κομισιόν, τα μίνιμουμ τεχνικά χαρακτηριστικά και οι μίνιμουμ προδιαγραφές όλου του άξονα, είναι στοιχεία που θα πρέπει να γίνουν γνωστά.

Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι πρόκειται για ένα σπουδαίο έργο, διακρατικό και επειδή θα τραβήξει χρήματα από το Connecting Europe Facilies (CEF), οι οποιεσδήποτε αποφάσεις που το επηρεάζουν, θα πρέπει να ληφθούν από κοινού, από όλα τα κράτη.

Πρόσθεσαν επίσης ότι δημιουργήθηκε η εντύπωση πως δεν υπήρξε η κατάλληλη συνεννόηση μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου, όμως υπάρχει περιθώριο λύσης για να λυθούν τα θέματα που έχουν ανακύψει. Σημείωσαν δε ότι η Ελλάδα δεν θα ήθελε να προχωρήσει με αποκλειστικά εθνική χρηματοδότηση χάνοντας έτσι ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.

Δίνοντας περισσότερες λεπτομέρειες για τη χρηματοδότηση μέσω του CEF, είπαν πως δεν υπάρχει συγκεκριμένο ποσό που μπορεί να δεσμευτεί, με το ποσοστό να κυμαίνεται μεταξύ 40 και 60%.

Όπως υπογράμμισαν, αν παρουσιαστεί μια καλή πρόταση με σημαντικά στοιχεία που να εξυπηρετεί τις διασυνοριακές συνδέσεις, που συμβάλει στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου και παράλληλα να εξυπηρετεί και τη νησιωτική Ελλάδα -που αποτελεί Ευρωπαϊκή προτεραιότητα- έχει πολλές πιθανότητες να χρηματοδοτηθεί, λέγοντας πως, εφόσον προχωρήσει η χρηματοδότηση από το CEF, ανοίγει παράλληλα η «πόρτα» της χρηματοδότησης και από το EFSI («Πακέτο Juncker»).

Σε επίπεδο χρηματοδότησης, αξίζει επίσης να σημειωθεί πως επειδή χάθηκε η πρόσκληση για ένταξη στο CEF του Νοεμβρίου 2017, η επόμενη ευκαιρία εκτιμάται ότι θα ανοίξει μέσα στο 2019. «Το γεγονός ότι το έργο είναι βιαστικό δεν το αμφισβητεί κανείς», τόνισαν οι ίδιες πηγές προσθέτοντας πως «το πώς θα προχωρήσει το έργο δεν θα πρέπει να γίνεται με μονομερείς ενέργειες».

Το έργο και η ενεργειακή ασφάλεια της Κρήτης

Ο Euroasia Interconnector είναι ένα Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) το οποίο θα αποτελέσει μία «ενεργειακή γέφυρα» που θα συνδέσει για πρώτη φορά τα συστήματα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας του Ισραήλ, της Κύπρου και της Ελλάδας με το μεγαλύτερο υποβρύχιο ηλεκτρικό καλώδιο στον κόσμο.

Στα πολλαπλά οφέλη του έργου συμπεριλαμβάνονται η άρση του ενεργειακού αποκλεισμού της Κύπρου, που είναι το πιο ενεργειακά εξαρτημένο κράτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και της Κρήτης, που είναι το μεγαλύτερο απομονωμένο ηλεκτρικό σύστημα της χώρας και προς το παρόν εξαρτάται από ΑΣΠ που χρησιμοποιούν πετρέλαιο για την κάλυψη των ενεργειακών του αναγκών.

Η ταχεία δρομολόγηση του έργου πάντως κρίνεται επιτακτική δεδομένου ότι η Κρήτη, πολύ σύντομα δεν θα βρίσκεται σε ειδικό καθεστώς όσον αφορά τις εκπομπές ρύπων από την Ευρωπαϊκή Ένωση, κάτι που επιβεβαίωσε και ο ίδιος ο κος Κανιέτε σε πρόσφατη δήλωσή του. Πρακτικά αυτό θα σημάνει τον δραστικό περιορισμό των ωρών λειτουργίας για πλήθος συμβατικών μονάδων του νησιού, λόγω των περιβαλλοντικών περιορισμών που θα επιβληθούν.

Ένας άλλος κρίσιμος παράγοντας που επιτάσσει την δρομολόγηση της διασύνδεσης είναι και η αδιαμφισβήτητα υψηλή οικονομική αξία του έργου, με δεδομένο ότι το κόστος της «μεγάλης διασύνδεσης υπολογίζεται περίπου στα 800 εκατ. ευρώ και ο χρόνος απόσβεσης εκτιμάται σε βάθος 20ετίας, από τις χρεώσεις χρήσης συστήματος που θα καταβάλλουν οι καταναλωτές. Η διασύνδεση της Κρήτης με την Αττική περιλαμβάνει υποβρύχιο καλώδιο, μήκους 380 χλμ. συνεχούς ρεύματος (2×350 MW).

Νίκος Καραγιάννης-Φίλιππος Παναγόπουλος – ypodomes.com